Productfoto's met je telefoon die je durft te plaatsen

Je hebt vanmiddag veertig foto's gemaakt en er is er niet één bij die je durft te plaatsen. Ze zijn niet onscherp. Ze zien er alleen uit alsof iemand snel iets op de keukentafel heeft gelegd, wat ook precies is wat er gebeurde.

Wat je nodig hebt is één raam, zijlicht, het plafondlicht uit, en elke keer dezelfde ondergrond. Meer niet. Geen lamp, geen softbox, geen achtergronddoek van €39. Consistentie doet hier meer dan kwaliteit: tien redelijke foto's die op elkaar lijken verkopen beter dan drie mooie en zeven willekeurige.

Marloes maakt sojakaarsen in Haarlem, €16,50 per stuk. Ze heeft twintig varianten en één vensterbank op het noorden. Haar hele fotosessie duurt twee uur, één keer per seizoen, en daarna raakt ze haar telefoon niet meer aan voor werk.

Het raam is je studio, juist op een grijze dinsdag

Nederlands licht is vaak vlak, wit en bewolkt. Dat wordt als nadeel gezien en het is een voordeel. Een bewolkte hemel is één grote diffuser: geen harde schaduwen, geen felle plekken, en kleuren die kloppen.

Wat je doet is simpel. Zet je product op een tafel of vensterbank vlak bij het raam. Ga zelf zo staan dat het licht van opzij over het product valt, niet van achter je over je schouder. Licht van opzij laat vorm en textuur zien, licht van achteren maakt alles plat.

Fel zonlicht is je vijand, niet je vriend. Een zonnige middag in juni geeft harde randen en zwarte schaduwen. Als de zon vol op je raam staat, hang er een dunne witte vitrage of een stuk bakpapier voor, of wacht tot het bewolkt is. In Nederland hoef je daar zelden lang op te wachten.

Eén truc die niets kost: leg een wit vel A4 aan de schaduwkant van je product, rechtop tegen een boek. Dat kaatst licht terug en haalt de donkerste hoek weg. Dat is het hele verschil tussen een foto die dof oogt en een foto die klopt.

Zet het plafondlicht uit

Dit is de meest genegeerde regel en de meest zichtbare.

Een gloeilamp of ledlamp geeft warm licht, daglicht is koeler. Meng je die twee, dan krijg je een foto met een gele kant en een blauwe kant, en geen enkele automatische witbalans krijgt dat recht. Je oog ziet het niet terwijl je fotografeert. Je scherm ziet het wel.

Doe dus letterlijk het licht uit in de kamer waarin je fotografeert. Ook de keukenverlichting, ook de lamp die achter je aan staat. Alleen daglicht.

Als het te donker wordt: zet je telefoon ergens op in plaats van de belichting op te schroeven. Een stapel boeken werkt. Een stabiele telefoon bij weinig licht geeft een scherpere foto dan een trillende telefoon bij veel licht.

De vier foto's die elk product nodig heeft

Meer dan vier hoeft niet. Minder dan vier laat vragen open die mensen niet stellen maar wel meenemen.

1. Het hele product, recht van voren of licht van boven. Dit is je hoofdfoto en de enige die je in een lijstje met miniaturen te zien krijgt.
2. Een detail. De naad, het weefsel, de glazuurrand, het etiket. Dit is de foto die zegt dat het geen massaproduct is.
3. De schaal. Een hand, een mok, een euromunt ernaast. Hierover zo meer, want dit is waar de meeste klachten vandaan komen.
4. In gebruik. De kaars brandend op een tafel, de tas over een schouder, de saus naast een bord. Dit is de foto die mensen laat bedenken waar het bij hun thuis zou staan.

Voor Marloes zijn dat per kaars vier foto's maal twintig varianten, oftewel tachtig foto's op één middag. Dat lukt alleen omdat de opstelling niet verandert. Zet één kaars weg, zet de volgende neer, klik.

Schaal is het probleem dat je zelf niet ziet

Jij weet hoe groot je product is. Je koper niet, en foto's liegen daar altijd over.

Een gehaakte tas van 22 centimeter en een van 38 centimeter zien er op een witte ondergrond identiek uit. Een sieraad ziet er groot uit tot het aankomt. Een kaars van €16,50 die op de foto formaat stompkaars lijkt en in werkelijkheid in je hand past, levert een teleurgestelde koper op die technisch gezien precies heeft gekregen wat er stond.

Los het op met een referentie die iedereen kent. Een hand is het beste, want iedereen heeft er twee en weet hoe groot ze zijn. Een euromunt werkt voor kleine dingen. Een gewone mok werkt voor middelgrote dingen.

En zet daarnaast de maten in de tekst, in centimeters, ook als je ze op de foto laat zien. De ene koper kijkt, de andere leest.

Eén ondergrond, en dan nooit meer wisselen

Kies één ondergrond en gebruik 'm voor alles. Een lichtgrijze plaat, een stuk hout, een effen linnen doek. Wat je ook kiest, het antwoord op "en deze keer eens iets anders" is nee.

Een pagina met twintig producten op twintig verschillende ondergronden ziet er rommelig uit, ook als elke foto op zichzelf goed is. Een pagina met twintig middelmatige foto's op dezelfde ondergrond ziet eruit als een winkel.

Wit is niet automatisch de beste keuze. Wit product op wit vlak verdwijnt, en veel telefoons maken van wit een vies grijs. Lichtgrijs of een zachte kleur die niet met je product vloekt, is meestal veiliger.

Vierkant of staand, kies één keer

Beslis dit voordat je begint, niet erna.

Je foto's komen op verschillende plekken terecht en die snijden allemaal anders bij. Instagram doet iets anders dan Marktplaats, en Marktplaats iets anders dan je eigen pagina. Als je product precies tot de rand van het kader komt, wordt het ergens afgesneden.

Laat dus lucht rondom. Fotografeer iets ruimer dan je nodig hebt en snijd achteraf bij. Ruimte weghalen kan altijd, ruimte toevoegen niet.

En fotografeer alles in hetzelfde formaat. Een lijst waarin het ene product vierkant is en het andere staand, oogt gebroken, en mensen weten niet waarom ze het niet vertrouwen.

Bewerken mag, liegen niet

Bijsnijden, rechtzetten en iets lichter maken. Dat is de hele lijst.

Geen filters, geen verzadiging omhoog, geen automatische verbetering die je telefoon aanbiedt. De klachten die je krijgt gaan bijna nooit over scherpte. Ze gaan over kleur, en meestal over precies één kleur: het mosterdgeel dat op de foto okergeel was, of het marineblauw dat zwart leek.

Elke kleurbewerking die je product mooier maakt dan het is, betaal je terug in retouren en in een beoordeling die je liever niet had gehad. Als je twijfelt, leg het product naast je scherm en vergelijk. Vertrouw je ogen boven de foto.

Eén uitzondering: iets lichter maken mag bijna altijd, want telefooncamera's belichten producten op een lichte ondergrond systematisch te donker. Een fractie lichter is meestal dichter bij de werkelijkheid, niet verder ervandaan.

Vier dingen die je telefoon doet en die je moet uitzetten

De flitser. Altijd uit. Een flits vanaf de voorkant maakt een harde glans op glas, glazuur en plastic, en drukt alle textuur plat. Er is geen product dat er met flits beter uitziet.

Digitale zoom. Nooit gebruiken. Zoomen op een telefoon snijdt gewoon een stuk uit het beeld en maakt de rest groter, dus je verliest scherpte zonder er iets voor terug te krijgen. Loop een stap dichterbij. Als je te dichtbij komt om nog scherp te stellen, ga dan een stap terug en snijd achteraf bij.

Portretmodus. Die maakt de achtergrond onscherp en dat oogt duur, tot je ziet dat de rand van je product ook half onscherp is geworden omdat de telefoon niet weet waar een gehaakt handvat ophoudt. Voor mensen prima. Voor producten niet.

Automatische verfraaiing. Veel telefoons zetten standaard kleuren en contrast omhoog. Zoek in je camera-instellingen naar de optie om dat uit te zetten, hoe die bij jou ook heet. Je wilt weten wat er echt op je tafel ligt.

Wat je wél aanzet: het raster. Twee lijnen horizontaal, twee verticaal. Daarmee zet je je product recht en hou je 'm in het midden, en dat scheelt je later scheve foto's rechtzetten.

Fotografeer voordat je verkoopt

Dit klinkt vanzelfsprekend tot het je overkomt.

Je maakt iets, iemand ziet het bij je thuis, koopt het, en het is weg. Drie weken later wil je het op je pagina zetten en je hebt één schemerige foto van je werkbank. Bij handgemaakte spullen maak je dat exacte exemplaar nooit meer, dus die foto komt er niet.

De volgorde die werkt: eerst fotograferen, dan pas laten zien. Ook als je het al verkocht denkt te hebben. Het kost tien minuten en het is het verschil tussen een product dat je opnieuw kunt aanbieden en een product dat alleen in je hoofd bestaat.

De duurste foto is de foto die je niet hebt gemaakt van iets dat al verkocht is.

De eerste foto doet vrijwel al het werk

Op elke plek waar je product tussen andere producten staat, zien mensen één miniatuur van ongeveer een duimnagel groot. Op die grootte bestaan details niet. Wat wel bestaat is vorm, kleur en of het product het kader vult.

Test het zelf. Zet je hoofdfoto op je telefoon, hou 'm op armlengte en knijp je ogen half dicht. Zie je nog wat het is? Zo niet, dan is je hoofdfoto te ver weg gemaakt of te druk.

Dat geldt extra als je ook op Marktplaats of Vinted verkoopt naast je eigen winkel, want daar staat je foto letterlijk naast die van veertig concurrenten in dezelfde zoekresultatenlijst. Op je eigen pagina heb je de aandacht van iemand die er al voor gekozen heeft om te kijken. Daar is de eerste foto minder hard aan het werk.

Wat Sailo hier wel en niet doet

Je foto's staan bij het product met de prijs eronder, en de bestelling begint op dezelfde pagina. Dat is het hele punt: mensen hoeven niet van je foto naar een andere plek om te kopen.

Wat je moet weten over het gratis abonnement: dat stopt bij 10 producten. Voor Marloes met haar twintig kaarsvarianten is dat precies raak, en voor de meeste beginners is die grens eerder een gunst dan een beperking. Twintig producten fotograferen zoals hierboven beschreven is al een middag werk. Pro geeft er 100 voor $19 per maand, Business is onbeperkt voor $49.

Een detail dat met foto's te maken heeft en dat mensen verrast: beoordelingen in Sailo bestaan uit een naam, één tot vijf sterren en eventueel tekst. Geen foto's van kopers. En er wordt niets zichtbaar tot jij het goedkeurt. Dat betekent dat je niet kunt leunen op foto's die klanten insturen om je product te verkopen. Jouw foto's dragen het hele gewicht.

En Sailo bewerkt je foto's niet. Een donkere foto blijft een donkere foto. Er zit geen knop die 'm goedmaakt, en die komt er ook niet.

Marloes rekent het na

Twee uur op een zondagmiddag in maart. Twintig varianten, vier foto's per stuk, tachtig foto's. Kosten: nul, op een vel wit A4 en een stapel kookboeken na.

Voor die middag had ze foto's die verspreid over een half jaar waren gemaakt: sommige bij lamplicht, sommige buiten in de zon, één op een houten dienblad en de rest op een marmeren snijplank. Ze verkocht rond de acht kaarsen per maand.

Na die middag verkocht ze er in twee maanden gemiddeld veertien. Ze heeft niets anders veranderd, geen prijs, geen tekst, geen advertentie. Dat is geen bewijs, want twee maanden is kort en het was ook nog eens de aanloop naar de zomer. Maar ze kreeg wel iets dat ze eerder nooit kreeg: mensen die vroegen of ze ook een set van drie kon leveren, omdat ze op de pagina konden zien dat drie kleuren bij elkaar pasten.

Dat konden ze eerder niet zien. Niet omdat de kleuren niet bij elkaar pasten, maar omdat elke foto onder ander licht was gemaakt.

Wat je vanmiddag doet

Kies drie producten, niet twintig. Zoek het raam in je huis waar het licht van opzij komt en zet het plafondlicht uit. Leg één ondergrond neer en laat die liggen.

Maak per product de vier foto's, met een hand of een munt in die derde. Snijd bij, zet ze recht, maak ze een fractie lichter en verder niets.

Zet er daarna een prijs en één regel over verzenden onder, want een mooie foto zonder prijs is nog steeds geen winkel. Hoe die pagina eruitziet staat in online verkopen zonder website. En als de foto's klaar zijn en het blijft stil, dan is je volgende probleem geen fotografieprobleem: dat staat in je eerste bestellingen online krijgen.